Een stukje geschiedenis

Wageningen is een oude stad. Hier vind je informatie over de geschiedenis van de stad.
In 2013 vierden we dat Wageningen 750 jaar stadsrechten had. Maar er wonen hier al veel langer mensen in op deze plaats. Bij de Stadsbrink, waar nu het busstation is, woonden 5.000 jaar vóór onze jaartelling al mensen. Dat weten we omdat op die plek skeletten zijn opgegraven die 7.000 jaar oud zijn. In het jaar 838, in de Middeleeuwen, woonden er al mensen in Dolre en Brakel. Dat waren mini-dorpjes die uit een paar boerderijtjes bestonden.
Dolre lag ongeveer op de plaats waar nu de Dolderstraat en de Churchillweg elkaar kruisen en Brakel lag bij de kruising van de Rooseveltweg en de Van Uvenweg, dus in de buurt van de Brakelseweg. De Dolderstraat en de Brakelseweg heten dus naar dorpjes die er zo'n 1200 jaar geleden al waren!

Stadsrechten

Wat we nu de binnenstad of het centrum noemen, is pas later gebouwd. Waarschijnlijk in de twaalfde eeuw. Er stonden meer huizen bij elkaar dan in Dolre en Brakel en er werd een gracht omheen gemaakt. Om de huizen te beschermen tegen aanvallen van vijandelijke legers.
In 1263 was de plaats al zo groot geworden, dat graaf Otto II van Gelre stadsrechten gaf aan Wageningen. Ook die graaf kom je nu nog tegen als straatnaam.

Kasteel

In de 1ste helft van de zestiende eeuw liet de hertog van Gelre een kasteel in Wageningen bouwen. Je vindt er nu niet veel meer van terug: waar nu museum De Casteelse Poort staat (de naam zegt het al), vind je resten van het poortgebouw van het kasteel. Naast het museum ligt nog een oude kelder van het kasteel.

Stad en bevolking

Wat deden de inwoners van Wageningen?

De meeste mensen in de binnenstad zullen een ambacht gehad hebben: ze waren bakker, slager, mandenmaker, smid, enzovoorts. Buiten de stadsmuren woonden vooral boeren.
Wageningen was bekend om de tabak die er veel werd verbouwd, al in de zeventiende eeuw. Later, in de negentiende en twintigste eeuw, had Wageningen ook nog sigarenfabrieken. Bij voorbeeld die van Schimmelpenninck. Andere fabrieken die werden gebouwd, waren de steenfabrieken, die je nog steeds in de uiterwaarden ziet staan. Daar werden bakstenen gemaakt van rivierklei.
Nog weer later werd Wageningen ook bekend om de drukkerijen die we hadden. Al die fabrieken en drukkerijen zijn er nu niet meer. Het maken van sigaren is verplaatst naar andere steden en landen, in de steenfabrieken wordt niet meer gebakken, en de drukpersen staan nu ergens anders.

Groei

Wageningen was geen grote stad. Maar in de negentiende eeuw was het nog echt een klein stadje.
Dat Wageningen in de volgende eeuw een heel stuk groter is geworden, komt vooral door de universiteit. In 1876 is die in Wageningen gekomen als landbouwschool. In de eeuw daarna is de school uitgegroeid tot een over de hele wereld bekende landbouwuniversiteit. Daardoor kwamen, en komen nog steeds, veel studenten en geleerden naar Wageningen. Voor al die mensen moesten natuurlijk huizen worden gebouwd. In de twintigste eeuw is Wageningen daardoor enorm gegroeid. Waar vroeger weilanden en akkers waren, staan nu hele woonwijken.

5 mei

Iedereen in Nederland kent Wageningen. Dat komt vooral door twee dingen: de universiteit, maar ook doordat op 5 mei 1945 het Duitse leger zich in Hotel de Wereld overgaf. Eigenlijk was dat al eerder gebeurd, in Duitsland, maar in Wageningen werd door de Canadese generaal Foulkes met het Duitse leger in Nederland afgesproken hoe de Duitsers zich moest gedragen nu het vrede was. Ze hebben toen een tekst uitgetypt en ondertekend. Die tekst heet de 'capitulatieakte'. Die akte kun je bekijken bij het gemeentearchief. Sinds 5 mei 1945 heet Wageningen de 'Stad der Bevrijding'.